AI inzetten voor concurrentieanalyse: praktische gids

Stap 1: bepaal wie je concurrenten zijn

Niet elke concurrent speelt hetzelfde spel.

• Je hebt directe concurrenten: bedrijven die hetzelfde aanbieden aan dezelfde doelgroep.
• Maar je hebt ook indirecte concurrenten. Die lossen hetzelfde probleem op, maar op een andere manier.

Een voorbeeld: verkoop je projectmanagementsoftware? Dan zijn andere softwarebedrijven directe concurrenten. Maar een Excel-template, een consultant of zelfs een whiteboard vol post-its kunnen indirecte concurrenten zijn. AI kan helpen om die lijst breder te trekken.

Prompt die je kunt gebruiken:

“Geef me een lijst van directe en indirecte concurrenten voor [bedrijfstype] in [regio/markt]. Verdeel ze per categorie en leg kort uit waarom ze relevant zijn.”

Gebruik die output niet als eindpunt. Check de namen, websites en relevantie zelf. AI kan missen, verwarren of verouderde info tonen. Zie het als een eerste shortlist. Daarna begint het echte werk.

Stap 2: analyseer hun website

Een website vertelt vaak meer dan je denkt. Hoe positioneert een concurrent zich? Welke diensten krijgen de meeste aandacht? Waar sturen ze bezoekers naartoe? Welke CTA’s gebruiken ze? Hoe helder is hun aanbod?

Met AI kun je websites sneller naast elkaar leggen. Kopieer bijvoorbeeld de tekst van enkele belangrijke pagina’s (homepage, dienstenpagina’s, landingspagina’s) en vraag AI om patronen te herkennen.

Let op deze vragen:

• Welke belofte staat centraal?
• Welke doelgroep spreken ze aan?
• Welke pijnpunten benoemen ze?
• Welke woorden komen vaak terug?
• Welke CTA’s gebruiken ze?
• Welke argumenten ontbreken?

Zo vind je sneller ruimte voor jouw merk.

Misschien praten al je concurrenten over snelheid, maar niemand over begeleiding. Misschien claimt iedereen expertise maar niemand toont hoe die samenwerking voelt. Daar zit goud.

Stap 3: gebruik AI voor SEO-inzichten

SEO en concurrentieanalyse zijn dikke vrienden. Als je concurrent boven jou staat in Google, is dat zelden toeval. Hun pagina sluit misschien beter aan bij de zoekintentie. Hun content is vollediger. Hun interne links zitten slimmer. Of hun technische basis staat sterker.

AI helpt je om SEO-data begrijpelijker te vertalen.

Je kunt data uit tools zoals Semrush, Ahrefs, Screaming Frog, Google Search Console of Google Keyword Planner exporteren en aan AI vragen om patronen te vinden. Gebruik je Claude? Dan kun je soms ook een rechtstreekse connectie leggen met tools of databronnen. Zo stel je vragen aan je data zonder telkens exports te uploaden. Handig voor snelle SEO-inzichten, contentkansen of opvallende verschuivingen bij concurrenten.

Interessante analyses:

• Welke zoekwoorden komen vaak terug bij concurrenten?
• Welke pagina’s trekken waarschijnlijk veel organisch verkeer?
• Welke contentclusters bouwen zij uit?
• Welke zoekintenties bedienen ze goed?
• Welke vragen beantwoorden zij nog niet?
• Waar mist jouw website content?

Prompt die je kunt gebruiken:

“Analyseer deze lijst met zoekwoorden van concurrenten. Cluster ze per thema, geef per cluster de vermoedelijke zoekintentie en stel contentideeën voor die interessant kunnen zijn voor [mijn bedrijf].”

Stap 4: bekijk hun contentstrategie

Blogs, cases, gidsen, nieuwsberichten, video’s, nieuwsbrieven,… Content verraadt waar een bedrijf op inzet. Met AI kun je content sneller categoriseren.

Verzamel bijvoorbeeld titels van blogartikels van concurrenten en laat AI ze clusteren per thema, doelgroep of fase in de customer journey.

Wat je daaruit leert:

• Je ziet welke onderwerpen druk bezet zijn.
• Je merkt welke invalshoeken ontbreken.
• Je ontdekt welke vragen jouw doelgroep waarschijnlijk stelt.

Maar let op: een goed idee is niet automatisch een goed artikel. AI kan je helpen met analyse en structuur. De scherpte moet van jouw merk komen. Jouw visie, jouw ervaring, jouw voorbeelden. Dat is wat content laat plakken.

Stap 5: analyseer advertenties en campagnes

Concurrenten die adverteren, geven je een inkijk in hun commerciële focus.

Welke producten of diensten pushen ze? Welke argumenten gebruiken ze? Spelen ze op prijs, snelheid, vertrouwen, expertise of gemak? Welke landingspagina’s koppelen ze aan hun advertenties?

AI kan advertentieteksten vergelijken en patronen samenvatten.

Praktische aanpak:

Verzamel advertentievoorbeelden via tools zoals Google Ads Transparency Center, Meta Ad Library of je eigen zoekresultaten. Plak de teksten in AI en vraag:

“Vergelijk deze advertenties. Welke boodschappen komen vaak terug? Welke doelgroep spreken ze aan? Welke argumenten missen nog? Geef kansen voor een alternatieve invalshoek.”

Zo bouw je campagnes die niet gewoon harder roepen, maar slimmer mikken. Wil je meer uit je campagnes halen? Bekijk hoe we werken als SEA agency.

Stap 6: spot kansen in reviews en klantfeedback

Reviews zijn rauwe marktinformatie. Klanten vertellen wat ze waarderen, waar ze op vastlopen en welke verwachtingen niet ingelost worden. Niet alleen bij jou, maar ook bij concurrenten. AI kan grote hoeveelheden reviews samenvatten en thema’s herkennen.

Denk aan:

• vaak genoemde frustraties
• populaire pluspunten
• terugkerende twijfels
• serviceproblemen
• verwachtingen rond prijs, snelheid of kwaliteit
• woorden die klanten zelf gebruiken

Die taal is waardevol. Ze komt rechtstreeks uit de mond van je doelgroep. Gebruik ze in je websitecopy, advertenties, FAQ’s en salesgesprekken. Niet letterlijk geplukt, wel vertaald naar jouw verhaal.

Stap 7: vergelijk positionering en tone of voice

Concurrentieanalyse gaat niet alleen over data. Het gaat ook over gevoel.

Hoe klinkt je concurrent? Strak en corporate? Speels? Technisch? Premium? Toegankelijk? Afstandelijk?

AI kan teksten vergelijken op toon, stijl en positionering.

Prompt die je kunt gebruiken:

“Vergelijk de tone of voice van deze drie concurrenten. Beschrijf per merk hoe ze klinken, welke woorden vaak terugkomen en hoe ze zich positioneren. Geef daarna kansen om als [mijn merk] onderscheidend te communiceren.”

Stap 8: vertaal inzichten naar acties

Een concurrentieanalyse zonder actieplan is een mooi rapport dat stof verzamelt. Daar wordt niemand vrolijk van.

AI kan helpen om inzichten om te zetten naar prioriteiten. Laat het bijvoorbeeld kansen scoren op impact en haalbaarheid.

Denk aan acties zoals:

• nieuwe SEO-landingspagina’s schrijven
• bestaande pagina’s herschrijven
• zwakke CTA’s aanscherpen
• advertentiecampagnes herstructureren
• contentclusters uitbouwen
• technische websiteproblemen aanpakken
• nieuwe invalshoeken testen in social ads
• FAQ’s uitbreiden met vragen uit de markt
• cases sterker inzetten als bewijs

Belangrijk: kies niet alles tegelijk. Start met de kansen die het dichtst bij je businessdoelen liggen. Meer leads? Sterkere zichtbaarheid? Hogere conversie? Betere positionering? Laat die keuze je volgorde bepalen.